Ο νέος Ευρωπαϊκός Κανονισμός (ΕΕ) 2025/40 για τις συσκευασίες και τα απόβλητα συσκευασίας (PPWR) σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή στο ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο και αναμένεται να επιφέρει ουσιαστικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο οι επιχειρήσεις σχεδιάζουν, διαθέτουν στην αγορά, χρησιμοποιούν και διαχειρίζονται τις συσκευασίες τους.
Οι νέες πρόνοιες καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα απαιτήσεων και υποχρεώσεων, μεταξύ άλλων σε θέματα ανακυκλωσιμότητας, επαναχρησιμοποίησης, περιορισμού της περιττής συσκευασίας, χρήσης ανακυκλωμένου υλικού, επισήμανσης, διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού και υποβολής σχετικών στοιχείων.
Δεδομένης της έκτασης και της πολυπλοκότητας των αλλαγών, η μετάβαση στο νέο κανονιστικό πλαίσιο θα πραγματοποιηθεί σταδιακά και θα απαιτήσει την έγκαιρη ενημέρωση και προσαρμογή των επηρεαζόμενων επιχειρήσεων. Στο πλαίσιο αυτό, η Green Dot Cyprus θα βρίσκεται δίπλα στα μέλη της, παρέχοντας συνεχή ενημέρωση και καθοδήγηση σχετικά με τις νέες απαιτήσεις και τα επόμενα βήματα εφαρμογής τους.
Πιο κάτω, σε συνεργασία με τον κ. Χαράλαμπο Θεοπέμπτου και αξιοποιώντας την εξειδικευμένη γνώση και τεχνογνωσία του σε περιβαλλοντικά και κανονιστικά ζητήματα, σας παρουσιάζουμε τις τέσσερις σημαντικότερες αλλαγές που τίθενται σε εφαρμογή εντός του 2026, καθώς και δύο επιπρόσθετες αλλαγές που αναμένεται να εφαρμοστούν κατά τα έτη 2027 και 2028.
Τι αλλάζει μέσα στο 2026
- Απαγόρευση PFAS στις συσκευασίες τροφίμων
Από τις 12 Αυγούστου 2026 απαγορεύεται να τοποθετούνται στην αγορά συσκευασίες που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, αν περιέχουν υπερφθοριωμένες και πολυφθοριωμένες αλκυλιωμένες ουσίες (PFAS) πάνω από συγκεκριμένα όρια (άρθρο 5 παράγραφος 5 του Κανονισμού).
Τα τρία όρια που θέτει ο Κανονισμός είναι: 25 ppb για κάθε επιμέρους PFAS, 250 ppb για το άθροισμά τους και 50 ppm για το σύνολο των PFAS μαζί με τα πολυμερή.
Σύμφωνα με το καθοδηγητικό έγγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (C(2026) 2151, 30.3.2026), δεν υπάρχει μεταβατική περίοδος για την εξάντληση αποθεμάτων.
Ό,τι τοποθετείται στην αγορά από τις 12 Αυγούστου 2026 και μετά πρέπει να συνάδει με τον Κανονισμό. Όσες συσκευασίες τοποθετήθηκαν στην αγορά πριν από την ημερομηνία αυτή μπορούν να παραμείνουν και να πωληθούν. Όποιος όμως εισάγει ή γεμίζει συσκευασίες μετά τις 12 Αυγούστου, δεν μπορεί να επικαλεστεί «παλιό στοκ».
- Όλες οι συσκευασίες πρέπει να είναι ανακυκλώσιμες
Από την ίδια ημερομηνία εφαρμόζεται η γενική απαίτηση του άρθρου 6 παράγραφος 1, που ορίζει ότι κάθε συσκευασία που τοποθετείται στην αγορά πρέπει να είναι ανακυκλώσιμη.
Μέχρι να εκδοθούν οι λεπτομερείς κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τον σχεδιασμό με στόχο την ανακύκλωση (αναμένονται έως την 1η Ιανουαρίου 2028), η συμμόρφωση κρίνεται με βάση τις βασικές απαιτήσεις της παλιάς Οδηγίας και το σχετικό ευρωπαϊκό πρότυπο.
Αν και η υποχρέωση υπάρχει από το 2026, τα αυστηρά τεχνικά κριτήρια και οι κατηγορίες επιδόσεων θα έρχονται σταδιακά έως το 2030.
- Κοινές ευρωπαϊκές σημάνσεις
Η υποχρεωτική σήμανση για τη σύνθεση υλικών προβλέπεται από τις 12 Αυγούστου 2028, ή 24 μήνες μετά την έκδοση της εκτελεστικής πράξης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τις εναρμονισμένες ετικέτες συσκευασιών και κάδων (άρθρο 12).
Εντός του 2026 θα δούμε πώς θα μοιάζουν οι νέες ετικέτες που σε λίγα χρόνια θα είναι ίδιες σε όλη την Ευρώπη.
Εδώ θα βρείτε τα βήματα για τη δημιουργία της νέας σήμανσης συσκευασιών.
- Σύστημα εγγυοδοσίας
To 2026 είναι κρίσιμο γιατί ο Κανονισμός απαιτεί από την 1η Ιανουαρίου 2029 χωριστή συλλογή 90% για τις πλαστικές φιάλες ποτών έως 3 λίτρα και τα μεταλλικά δοχεία ποτών έως 3 λίτρα, μέσα από λειτουργικό σύστημα εγγυοδοσίας DRS, όπου πληρώνουμε μια μικρή εγγύηση και την παίρνουμε πίσω όταν επιστρέψουμε τη φιάλη (άρθρο 50).
Τι αλλάζει μέσα στο 2027-2028
Από τις 12 Φεβρουαρίου 2027, οι καταναλωτές αποκτούν το νόμιμο δικαίωμα να χρησιμοποιούν τα δικά τους επαναχρησιμοποιήσιμα δοχεία (π.χ. θερμός, τάπερ) για να παίρνουν φαγητό ή ποτό σε πακέτο (take-away). Οι επιχειρήσεις εστίασης υποχρεούνται να γεμίζουν το προσωπικό δοχείο του πελάτη χωρίς καμία επιπλέον χρέωση.
Από τις 12 Φεβρουαρίου 2028 οι επιχειρήσεις που πωλούν κρύα ή ζεστά ποτά και έτοιμα φαγητά για άμεση κατανάλωση (π.χ. καφετέριες, fast food, εστιατόρια) υποχρεούνται να προσφέρουν στους πελάτες μια επαναχρησιμοποιήσιμη εναλλακτική συσκευασία (όπως ποτήρι ή σκεύος πολλαπλών χρήσεων).
Τι πρέπει να κάνουν οι επιχειρήσεις
Οι επιχειρήσεις, και ιδιαίτερα όσες δραστηριοποιούνται στα τρόφιμα και την εστίαση, πρέπει να ζητήσουν από τους προμηθευτές τους γραπτή επιβεβαίωση ότι οι συσκευασίες τροφίμων που θα παραλάβουν μετά τον Αύγουστο του 2026 συμμορφώνονται με τα όρια PFAS, και να προγραμματίσουν τα αποθέματά τους ανάλογα.
Η Green Dot Cyprus θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις που αφορούν την εφαρμογή του νέου Κανονισμού 2025/40 (PPWR) και θα ενημερώνει έγκαιρα τα μέλη της για κάθε νέα απαίτηση ή αλλαγή που ενδέχεται να επηρεάσει τις υποχρεώσεις τους.
Το αμέσως επόμενο διάστημα θα ακολουθήσει νέα ενημέρωση σχετικά με τις επιμέρους πρόνοιες του Κανονισμού και τα επόμενα βήματα εφαρμογής τους.
Green Dot (Cyprus) Public Co Ltd
